Bitki çayları doğal diye masum değil
Uzmanlar, zayıflama, detoks veya bağışıklık amacıyla kontrolsüz tüketilen bitki çaylarının sıklıkla 'doğal' algısıyla masum sayıldığını ancak bazı türlerin ilaç benzeri etki gösterebildiğini ve aşırı tüketimin ciddi sağlık problemlerine yol açabileceğini bildiriyor. Medicana Zincirlikuyu Hastanesi Nefroloji Uzmanı Prof. Dr. Pınar Seymen bu konuda uyarılarda bulundu.
Uzmanın değerlendirmesi
Prof. Dr. Pınar Seymen bitki çaylarının yanlış ve uzun süreli kullanılmasının böbrek hasarından bağırsak tembelliğine, sıvı-elektrolit dengesizliğinden kalp problemlerine kadar pek çok riske neden olabileceğini vurguladı. Kafein ve tanin içeriği yüksek türlerin aşırı kullanımında uyku bozukluğu, demir emiliminde azalma, çarpıntı ve anksiyete artışı gibi yan etkilerin gözlenebileceğini belirtti.
Hangi çaylar ve hangi riskler
Yaygın türler: Papatya, adaçayı, sinameki, yeşil çay, rezene ve mate gibi çayların aşırı tüketimi çeşitli sağlık sorunlarına yol açabiliyor.
Karaciğer: Yeşil çay ekstresi, sinameki ve bazı zayıflama karışımları karaciğer enzimlerinde yükselmeye neden olabilir; uzun sürede toksisite riski bulunmaktadır.
Böbrekler: İdrar söktürücü etkili kiraz sapı ve mısır püskülü gibi bitkilerin fazla tüketimi sıvı-elektrolit dengesini bozarak böbrek fonksiyonlarına zarar verebilir.
Kalp ve damar: Adaçayı, ginseng ve meyan kökü gibi bitkiler tansiyon ve kalp ritmini etkileyebilir; özellikle kalp hastalarının dikkatli olması gerekiyor.
Mide ve bağırsak: Sinameki ve aloe vera gibi bağırsak hareketlerini artıran bitkiler bağımlılığa yol açabilir ve uzun vadede bağırsak tembelliğine neden olabilir.
Sinir sistemi: Mate ve yoğun kafein içeren çaylarda aşırı kullanım çarpıntı, huzursuzluk ve uyku bozukluklarıyla ilişkilendirilebilir.
Hormon dengesi: Rezene, soya içerikli bitkiler ve bazı karışımlar hormonal dengeyi etkileyebilir.
Ne yapılmalı?
Prof. Dr. Pınar Seymen, ilaç kullananlar, kronik rahatsızlığı olanlar veya hamileler için bitki çayı tüketmeden önce mutlaka doktora danışılması gerektiğini hatırlattı. Ayrıca 'zayıflatır' veya 'ödem attırır' iddiasıyla satılan karışım çayların içeriğinin her zaman doğru yansıtılmadığına dikkat çekti ve kontrolsüz kullanımın farklı sağlık problemlerine zemin hazırlayabileceğini belirtti.
NEFROLOJİ UZMANI PROF. DR. PINAR SEYMEN
