Kıyamet Günü Saati, gece yarısına 85 saniye kala güncellendi
Kıyamet Günü Saati, insanlığın nükleer yıkım öncesinde sembolik olarak ne kadar zaman kaldığını gösteren araç olarak yeniden ayarlandı. Bilim insanları saati gün bitimine 85 saniye kala konumlandırdı; bu, saatin bugüne kadar gece yarısına en yakın seviyesine çekilmesi anlamına geliyor.
Saatin güncellenme süreci
Söz konusu saat, 1947'de başlatıldı ve Chicago Üniversitesi bünyesindeki Bulletin of the Atomic Scientists dergisinin yönetim kadrosu tarafından izleniyor. Kuruluşun kökeni 1945'e dayanıyor; aralarında Albert Einstein ve J. Robert Oppenheimer gibi bilim insanlarının bulunduğu ekipler tarafından sembolik geri sayım başlatılmıştı.
Neden daha da ileri alındı?
Bilim insanları saatin gece yarısına daha da yaklaştırılmasını, başta nükleer güçler olmak üzere artan uluslararası gerilimler ve yapay zekâya ilişkin risklerle gerekçelendirdi. Açıklamada, Rusya, Çin ve ABD gibi ülkelerin giderek saldırganlaşıyor oluşu, Ukrayna ve Orta Doğu'daki çatışmalar ile yapay zekânın askeri sistemlere kontrolsüz entegrasyonu ve kötüye kullanım ihtimallerinin dikkat çekici riskler olduğu vurgulandı.
Kurumsal açıklamalar ve uyarılar
Bulletin of the Atomic Scientists dergisinin CEO'su Alexandra Bell basına yaptığı açıklamada, 'Kıyamet Günü Saati, küresel risklerle ilgili ve bizim gördüğümüz şey, küresel liderlikte başarısızlık' ifadelerini kullandı. Bell ayrıca, 'neo-emperyalizm ve Orwellvari bir yönetim anlayışına yöneliş, sadece saati gece yarısına daha da yaklaştırmaya yarar' dedi ve 2025 itibarıyla nükleer riskler açısından olumlu bir gelişme olmadığını belirtti.
Bölgesel gerilimler ve diğer tehditler
Bell, Ukrayna'daki savaş, ABD ile İsrail'in İran'a yönelik eylemleri ile Hindistan ve Pakistan arasındaki çatışma risklerine işaret etti. Ayrıca Kore Yarımadası ve Tayvan çevresindeki gerilimler ile Donald Trump'ın göreve gelmesi sonrası artan tansiyona dikkat çekti. Yapay zekânın biyolojik tehdit yaratma potansiyeli ve dezenformasyonun küresel yaygınlaşmasındaki rolü de riskleri artıran faktörler arasında sayıldı.
Antlaşmalar, denemeler ve tarihsel bağlam
Metinde yer verilen bilgilere göre, son nükleer anlaşma olan New START antlaşmasının hüküm süreceği tarih 5 Şubat olarak belirtiliyor. Vladimir Putin daha önce anlaşmanın hükümlerini bir yıl daha uzatmaya hazır olduklarını duyurmuş; ancak Donald Trump bu teklife resmi yanıt vermemişti. Ayrıca, ABD'nin 30 yılı aşkın bir aradan sonra nükleer silah denemelerini yeniden başlatma talimatı verdiği ve 2017'deki Kuzey Kore denemesi dışında çeyrek asrı aşkın süredir yeni deneme yapılmadığı bilgisi metinde yer alıyor.
Saatin tarihçesi
Kıyamet Günü Saati, 1947'de gece yarısına 7 dakika kala olarak ayarlanmış; o tarihten sonra sekiz kez geri, 18 kez ileri alınmış. Saatin gece yarısından en uzak noktada olduğu dönem 1991'de 17 dakika ile kaydedilirken, şu anki konum 85 saniye ile en yakın nokta oldu. Bilim insanlarının son müdahalesi, saatin son dört yıl içinde üçüncü kez gece yarısına yaklaşacak şekilde ayarlanması olarak kayda geçti.
KIYAMET GÜNÜ SAATİ GECE YARISINA BUGÜNE KADARKİ EN YAKIN KONUMDA
