Beyin sisinin ne olduğu ve nedenleri
Medicana Sağlık Grubu ve Medicana International Ankara Hastanesi Nöroloji Uzmanı Dr. Songül Turgut, zihinsel bulanıklık, kopukluk hissi ve düşünme hızında yavaşlama ile tanımlanan beyin sisinin tıbbi olarak bağımsız bir hastalık tanısı olmadığını söylüyor. Ancak günlük yaşamı belirgin şekilde etkileyebilen bu durumun genellikle bir veya birden çok altta yatan sağlık sorununun belirtisi olabileceğine dikkat çekiyor.
Beyin sisini tetikleyebilecek başlıca etkenler
Dr. Turgut, beyin sisinin olası nedenleri arasında yoğun stres ve kronik kaygı, uyku bozuklukları, dengesiz veya yetersiz beslenme, menopoz, gebelik, tiroid hastalıkları gibi hormonal değişiklikler, COVID 19 sonrası döneme bağlı etkiler, B12 ve D vitamini eksikliği, fibromiyalji ve kronik yorgunluk sendromu ile hareketsiz yaşam gibi faktörleri sıralıyor. Genellikle bu belirtilerin geçici ve altta yatan nedenin düzeltilmesiyle gerileyebileceği vurgulanıyor.
Algı ve bilişsel etkiler
Beyin sisi doğrudan bir duyusal bozukluk olmamakla birlikte dikkat ve zihinsel netlikte azalma nedeniyle algısal sorunlarla birlikte görülebilir. Hastalar sıklıkla çevreye karşı farkındalıkta azalma, kendini kopuk hissetme ya da "her şey ağır çekimde" ilerliyormuş hissinden yakınır. Kronik yorgunluk ya da fibromiyalji kaynaklı beyin sisinde düşünceler net gelmeyebilir ve bilgi işleme hızı düşebilir.
Uyku eksikliği, inflamasyon ve stres gibi etkenler beyin bölgeleri arasındaki koordinasyonu bozarak bulanık algıyı artırabilir. Ayrıca besin ve oksijen iletimindeki sorunlar beyin hücrelerinin işlevini zayıflatarak algı işlemeyi olumsuz etkileyebilir.
Ne zaman uzmana başvurulmalı?
Dr. Turgut, beyin sisinin çoğu kez düzenli uyku, dengeli beslenme ve egzersizle düzelebileceğini belirtiyor. Ancak belirtiler uzun süre devam ediyorsa, giderek şiddetleniyorsa ya da algı bozukluğu, depresif belirtiler ve belirgin artan unutkanlık gibi ek bulgular eşlik ediyorsa mutlaka bir nöroloji uzmanına başvurulması gerektiğini vurguluyor.
Ayrıca baş travmaları sonrasında ortaya çıkan beyin sisinin beyinde zedelenmeye yol açabileceği ve bunun algı işleme sorunlarına neden olabileceği hatırlatılıyor.
Tanı ve değerlendirme
Tanıda genellikle kan testleri ve bilişsel değerlendirmeler kullanılır; böylece altta yatan bir hastalık saptanıp uygun tedavi planı oluşturulabilir. Dr. Turgut, uzun süren ya da şiddetlenen şikayetlerde profesyonel değerlendirme yapılmasının önemini bir kez daha vurguluyor.
MEDİCANA SAĞLIK GRUBU NÖROLOJİ UZMANI DR. SONGÜL TURGUT,
