Uzun Çarşıda tezgahlar sanal vitrine taşınıyor
Tarihî çarşıda yeni nesil ticaretin etkisi
Sakaryanın Adapazarı ilçesindeki, 18. ve 19. yüzyıllara uzanan geçmişe sahip Uzun Çarşı, geleneksel esnaflıkla dijital ticaretin bir arada görüldüğü bir dönüşüm yaşıyor. Bazı dükkan sahipleri yüz yüze satışın önemini vurgularken, diğerleri işlerini internete taşıyarak e-ticaretten gelir elde etmeye başladı.
Esnafın kaygıları ve geleneğin savunusu
Sezer Akyıldız babasından devraldığı ve 45 yıllık geçmişe sahip gümüşçü dükkanını işletiyor. Düzenli müşteri bağı sayesinde ayakta kaldıklarını anlatan Akyıldız, kira, sigorta ve personel giderlerinin olduğunu, internet platformlarında satış yapıldığında belirli kurumlara yüzde 29 civarında komisyon ödendiğini belirterek bu nedenle internet satışına mesafeli yaklaştıklarını ifade ediyor.
Sinen Pekçetin, yaklaşık 40 yıllık ayakkabı esnafı olarak genç kuşağın artık çarşıyı tercih etmediğini, dijital mecralar veya AVM ler üzerinden alışveriş yaptıklarını söylüyor. Pekçetin, mevcut müşterilerinin genelde ürünü görüp denedikten sonra aldığı, esnafla kurulan samimi ilişkilerin tercih sebeplerinden biri olduğunu vurguluyor.
Müşteri alışkanlıkları ve güven endişesi
Uzun Çarşıdan yıllardır alışveriş yapan 80 yaşındaki Engin Bakır, yüz yüze alışverişi, pazarlık ve ürünü görerek satın almayı tercih ettiğini belirtiyor. 47 yaşındaki Yusuf Ekşi ise internet alışverişinde dolandırıcılık riskinin yüksek olduğunu düşünerek esnafı tercih ettiğini ve geleneksel alışkanlıklarını sürdürdüğünü söylüyor.
E-ticarete geçen esnafın değerlendirmesi
Hüseyin Oğuz Çelik, babasının 25 sene önce açtığı aksesuar dükkanını büyütmek için mağaza ürünlerini internette de satışa sunduğunu anlatıyor. E-ticaretin kazancının çoğunu sağlamadığını ama ciddi bir takviye verdiğini, e-ticarete başladıktan yaklaşık bir sene sonra gelirlerinin yarısına yakınını internetten elde eder hale geldiklerini aktarıyor.
Adaptasyon uyarısı
Çelik, esnafın çağa ayak uydurması gerektiğini, yerel markaların eskisi kadar tanınmadığını ve nüfusun 2 milyon seviyesine ulaşmasıyla artık herkesin birbirini tanımadığını belirtiyor. Kredi kartı ve pos cihazı gibi teknolojilere direnmenin, uzun vadede esnafı zor duruma sokabileceğini ifade ederek dijital dönüşüme uyum sağlamanın önemine dikkat çekiyor.
Sonuç: Uzun Çarşı, geçmişin esnaf kültürü ile dijital ticaretin getirdiği fırsat ve kaygıların iç içe geçtiği bir alan. Bazı işletmeler geleneksel müşteri ilişkileriyle ayakta kalmayı sürdürürken, diğerleri e-ticareti gelir artırıcı bir araç olarak benimsiyor.
SAKARYA’NIN ADAPAZARI İLÇESİNDE 18 VE 19. YÜZYILLARA UZANAN GEÇMİŞİYLE KENTİN ÖNEMLİ TİCARET MERKEZLERİNDEN BİRİ OLAN UZUN ÇARŞI’DA, GELENEKSEL ESNAFLIK ANLAYIŞI İLE MODERN TİCARET YÖNTEMLERİ ARASINDAKİ REKABET DİKKAT ÇEKİYOR.
