Asırlık Uzun Çarşı’da Tezgahlar Sanal Vitrinle Buluşuyor
Sakarya’nın Adapazarı ilçesinde, kökenleri 18. ve 19. yüzyıllara dayanan Uzun Çarşı, geleneksel esnaflık ile modern ticaret yöntemleri arasındaki gerilimle dikkati çekiyor. Teknolojinin hızlı gelişimi bazı dükkan sahiplerini yüz yüze satıştan vazgeçirmese de, bir kısmı tezgâhını internete taşıyarak e-ticarete yöneliyor.
Geleneksel Esnaflık ve Güven İlişkisi
Uzun Çarşı’daki nesilden nesile miras kalan dükkanlarda çalışan çok sayıda esnaf, e-ticaretin gelirlerini olumsuz etkilemediğini ancak esnaf-müşteri samimiyetini azalttığını düşünüyor. Bu dükkanlarda alışılmış sıcak iletişim, uzun süreli müşteri ilişkileri ve yüz yüze güven ön planda tutuluyor.
Sezer Akyıldız: "İnternetten satıştan uzak duruyoruz"
Sezer Akyıldız, babasının 45 yıllık gümüşçü dükkanında küçüklüğünden beri çalıştığını ve kısa süre önce işin başına geçtiğini söyleyerek, uzun yılların getirdiği düzenli müşteri kitlesinin önemine vurgu yaptı. Akyıldız, giderlerin fazla olduğunu, internetten satış yapan platformlara yüzde 29 civarında komisyon ödendiğini belirterek bu nedenle internet satışına mesafeli olduklarını ifade etti. "45 yıldır biz bu sektördeyiz, bizim düzenli ve oturmuş müşterimiz olmasa internet yüzünden dükkanı kapatır giderdik" dedi.
Sinen Pekçetin: Gençler Dijital ve AVM’leri Tercih Ediyor
Sinen Pekçetin, yaklaşık 40 yıldır ayakkabı dükkanı işlettiğini belirterek genç kuşağın çarşı yerine dijital mecraları veya AVM’leri tercih ettiğini aktardı. Pekçetin, müşterilerinin çoğunlukla ürünü görüp deneyerek satın alanlar olduğunu, esnaf sıcaklığı ve samimiyetin tercih sebepleri arasında olduğunu söyledi.
Müşteri Görüşleri: Yüz yüze Güven
Engin Bakır (80), yıllardır Uzun Çarşı’dan alışveriş yaptığını belirterek yüz yüze alışverişi, pazarlık yapmayı ve malı görerek alma alışkanlığını tercih ettiğini söyledi. Benzer şekilde Yusuf Ekşi (47), internetten alışverişi güvensiz bulduğunu, esnafın dolandırmayacağını ve dokunarak alışveriş yapmayı tercih ettiğini belirtti. Ekşi, "İnternetten bir ticaret yapmıyoruz. Bizim eski bir alışkanlığımız var" diyerek geleneksel alışverişten yana olduğunu vurguladı.
Hüseyin Oğuz Çelik: E-ticaret Gelire Takviye Sağlıyor
Hüseyin Oğuz Çelik, babasının 25 yıl önce açtığı aksesuar dükkanında çalıştığını, mağazadaki ürünleri internetten de satmaya başladığını anlattı. Çelik, e-ticaretten elde edilen gelirin çoğunluğu oluşturmasa da işletmeye ciddi bir takviye sağladığını söyledi. E-ticarete başlamasının yaklaşık bir yıl olduğunu ve gelirlerinin şu an için yarı yarıya gittiğini belirtti.
Çağa Ayak Uydurmanın Önemi
Çelik, esnaflığın kurallarından birinin çağa ayak uydurmak olduğunu vurguladı. Önceden ilde ve ilçede tanınan az sayıda işletme varken, nüfusun 2 milyone ulaşmasıyla yerel markaların tanınırlığının azaldığını söyledi. Teknolojiyi reddetmenin, kredi kartı ve pos cihazı gibi araçlara direnmenin işletmeyi geride bırakacağını, buna uyum sağlanmadığında dükkanların yavaş yavaş iflas riskiyle karşılaşacağını ifade etti.
Uzun Çarşı örneği, Türkiye’de birçok benzer çarşıda görülen dönüşümü yansıtıyor: bazı esnaflar gelenekten taviz vermeden ayakta kalmaya çalışırken, diğerleri dijital mecraları gelir kaynağı olarak değerlendiriyor.
Asırlık çarşıda tezgahlar sanal vitrine taşınıyor: Esnaf e-ticaretle yüzleşiyor