Sürmene kamasının son ustalarından Cengizhan Alpaslan
Yıllara yayılan ustalık ve atölye yaşamı
Trabzon'un Sürmene ilçesi Soğuksu Mahallesi'ndeki evinin altında bulunan atölyesinde 72 yıldır Sürmene kaması yapan üçüncü kuşak usta Cengizhan Alpaslan, bu geleneği babasından ve dedesinden öğrendiğini belirtiyor. 78 yaşındaki Alpaslan, kama yapımının 72 ayrı işlemden oluştuğunu ve eskiden günde yaklaşık 8 kama, yanında meyve bıçağıyla birlikte toplam 16 üretirken artık günde ancak 3 kama yapabildiğini söylüyor.
Gelir, talep ve kullanım alanları
Alpaslan, kamaların günümüzde daha çok tarihi ve turistik amaçlarla tercih edildiğini, özellikle horon ekiplerinin görsel kullanım için bu bıçakları uzun süredir kullandığını ifade ediyor. İlçede 100'ün üzerinde satış yeri bulunduğunu, bazı dükkanların ürünün kaynağını bulmak için kendisinden kama temin ettiğini aktarıyor.
Mesleğe ve kazanca dair açıklama: Alpaslan, kamayı meyve bıçağıyla birlikte 2 bin TL'ye yaptığını, "Günde üç tane yaparsam 5-6 bin TL kazanırım; başka hiçbir yerde bir günde o kadar para kazanamam" diyerek gelirin önemli olduğunu vurguluyor. Ancak şimdiki neslin çoğunlukla masa başı işleri tercih ettiğini ve zorlu üretim süreçlerini göze almadığını belirtiyor.
Mesleğin geleceği ve usta sayısındaki azalma
Yörede kamanın yapımına 1910-1912 yılları arasında başlandığını hatırlatan Alpaslan, şu anda bu işi yapan 1-2 kişi kaldığını ve tahminine göre 10 yıl içinde kamacılığın tamamen bitebileceğini söylüyor. Yetiştirdiği çırakların hiçbirinin bu mesleği sürdürmediğini, çocuklarının da işi devam ettirmediğini ifade ediyor.
Alpaslan ayrıca Yunanistan'dan gelip alan müşteriler olduğunu ve buradan giden ustaların Yunanistan'da uzun süre bu sanatı sürdürdüğünü aktarıyor. Mesleğe 7 yaşında, 1955 yılında başladığını, dedesinin usta, babasının ise onun çırağı olduğunu ve böylece üçüncü kuşak olarak işi devam ettirdiğini anlatıyor.
Usta sözleri: Alpaslan, bu sanatın kendilerine bırakılmasından duyduğu minnettarlığı dile getirerek yeni nesillere atalarının mesleğini unutmamaları çağrısında bulunuyor.
KAMA YAPIMINA 72 YIL ÖNCE BAŞLAYAN 78 YAŞINDAKİ CENGİZHAN ALPASLAN, YOK OLMAYA YÜZ TUTAN MESLEĞİN SON TEMSİLCİLERİNDEN
