Prof. Dr. Lokman Aslan: Yaban hayvanlarına yiyecek bırakmak ekolojik dengeyi bozuyor
Van YYÜ Yaban Hayvanları Koruma ve Rehabilitasyon Merkezi Müdürü Prof. Dr. Lokman Aslan, Van Gölü Havzası’nda kış döneminde bilinçsizce yapılan yem bırakma uygulamalarının ekosisteme zarar verdiğine dikkat çekti. Uzmanlara göre bu tür müdahaleler, hayvanların doğal yaşam alışkanlıklarını değiştiriyor ve uzun vadede olumsuz sonuçlar doğuruyor.
Uzman uyarısı: Plansız müdahaleler tehlike yaratıyor
İHA muhabirine konuşan Prof. Dr. Lokman Aslan, yaban hayvanının insanla hiç temas etmemiş hayvan anlamına geldiğini belirterek, insan temasıyla birlikte bu hayvanların evcilleşme ve ehilleşme sürecine girdiğini; bunun da "Bu da kendi doğal özelliklerini kaybetmesi anlamına gelir." dedi.
Aslan, özellikle kış aylarında ve bu yıl da görüldüğü üzere 3-4 gün ya da bir haftayı bulan olumsuz hava koşulları gerekçesiyle yapılan müdahalelerin arttığını, ancak bölgede yaban hayatını doğrudan etkileyecek bir afet ya da olağanüstü bir hava olayı yaşanmadığını söyledi. Bu nedenle dışarıdan yiyecek bırakmanın hayvanlar için en büyük zararlardan biri olduğunu vurguladı.
Doğal döngü ve davranışlarda bozulma
Prof. Dr. Aslan, yaban hayvanlarının doğayı ve hava koşullarını önceden hissedip yaşamlarını buna göre düzenlediklerini; kışlık yiyeceklerini depolayıp metabolizmalarını buna göre ayarladıklarını ifade etti. Örneğin kötü hava şartlarında metabolizmasını yavaşlatıp depoladığı yağlarla kışı geçiren türler olduğunu, ayıların kış uykusuna yatmasının bu düzenin parçası olduğunu belirtti. Dışarıdan yiyecek bırakılması halinde ise hayvanların "dışarıdan yiyecek bulabileceklerini öğrenirler" hâle geldiğini, bunun kış uykusu ve yağ depolama davranışlarını bozduğunu anlattı.
Bu değişimin ekolojik dengede bozulmaya yol açtığını, hayvanların insanlarla temasa geçmeye başladığını ve bunun kalıcı etkiler bırakabileceğini söyleyen Aslan, "Hayvanlar kendilerine yiyecek veren insanları gözlemlemeye başlar." uyarısında bulundu. Bu yüzden bireysel müdahalelerin yasaklanmasının gerekebileceğini ifade etti.
Sağlık, av riski ve biyogüvenlik kaygıları
Doğal yaşamın bozulması ve yer yer yiyecek bırakılması hâlinde hangi türlerin o noktaya geleceğinin belirsiz olduğunu aktaran Aslan, örnek olarak bırakılan otların dağ keçilerini belirli bir noktada toplayıp onları kurtlar için kolay av hâline getirebileceğini söyledi. Habitatların bozulmasının yanı sıra bırakılan yiyeceklerle taşınabilecek hastalıklar, salgın riski ve biyogüvenlik sorunlarına dikkat çekti.
Sonuç olarak Prof. Dr. Lokman Aslan, "Yaban hayvanlarını bireysel olarak beslemek son derece tehlikelidir." uyarısını yineleyerek, doğal yaşamın bütünlüğü bozulmadan yapılacak düzenlemelerin önemine vurgu yaptı.
YABAN HAYVANLARI KORUMA VE REHABİLİTASYON MERKEZİ MÜDÜRÜ PROF. DR. LOKMAN ASLAN, YABAN HAYVANLARINA ÖZELLİKLE KIŞ AYLARINDA BİLİNÇSİZ ŞEKİLDE YİYECEK BIRAKILMASININ EKOLOJİK DENGEYE CİDDİ ZARAR VERDİĞİNİ BELİRTEREK, BU TÜR MÜDAHALELERİN HAYVANLARIN DOĞAL YAŞAM ALIŞKANLIKLARINI BOZDUĞUNU SÖYLEDİ.
