KKTC'de Yapay Zeka Destekli Akıllı Ulaşım Sistemi Hizmete Girdi
Lansman ve amaç
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Lefkoşa'da düzenlenen Akıllı Ulaşım Sistemi-Elektronik Denetim ve Akıllı Kavşak Projesi lansmanına katıldı ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın selamlarını iletti. Yılmaz, projenin şehir yaşamında düzen sağlamaya katkı veren önemli bir uygulama olduğunu vurguladı.
Proje ve teknoloji
Projeye yaklaşık 5 milyon dolara yakın kaynak ayrıldı. 130 sabit ve 20 mobil olmak üzere toplam 150 yeni nesil hız tespit sistemi kuruldu. Bu sistemlerin başlangıcından itibaren yapay zeka ile tasarlandığı; yerli donanım ve yerli yazılım bileşenleriyle entegre edilerek gece-gündüz ve farklı hava koşullarında yüksek doğrulukla çalışacak şekilde sahaya yerleştirildiği açıklandı.
Yerli mühendislik ve savunma sanayii katkısı
Yılmaz, projenin Savunma Sanayii Başkanlığı ve Savunma Sanayii iştiraki Radarsan tarafından hayata geçirildiğini; algılama, görüntü işleme, sensör entegrasyonu ve ileri veri analitiği yeteneklerinin trafik güvenliğine uyarlanarak uygulandığını bildirdi. Ayrıca Siber Güvenlik Başkanlığı kurulmasına dikkat çekerek siber güvenliğin önemine vurgu yaptı.
Beklenen faydalar ve çalışma biçimi
Sistem; plaka, araç türü ve hareket örüntülerine dayalı analizlerle riskli sürüş davranışlarını, olağan dışı trafik hareketlerini ve yoğunluk kaynaklı tehlikeleri erken aşamada tespit ediyor. Denetim anlayışı dağınık yapıdan çıkarılarak merkezi, veri üreten ve insan müdahalesine gerek duymayan bir altyapıya dönüştü. Bu sayede emniyetin sahadaki etkinliği artarken operasyonel yük daha yönetilebilir hale geliyor. Akıllı kavşak uygulamalarıyla trafik akışı dengeleniyor, zaman kayıpları ve yakıt tüketimi azalıyor.
Altyapı, sağlık ve diğer yatırımlar
Yılmaz, 21 Mart 2025'te imzalanan İktisadi ve Mali İş Birliği Anlaşmaları kapsamında 21 milyar lira büyüklüğünde bir anlaşma sağlandığını; Yeni Lefkoşa Devlet Hastanesi ile Girne ve Güzelyurt yatırımlarının sağlık hizmet erişimini genişlettiğini belirtti. Okul yapım ve yenileme projeleri ile tarımsal sulama çalışmalarının yerel üretimi desteklediğini; e-Devlet uygulamalarında Türkiye'nin öncü konumda olduğunu ifade etti.
Ulaşım ağında tamamlanan işler
Yapılan çalışmalar sonucunda 213 kilometresi bölünmüş yol, 433 kilometresi tek yol, 176,2 kilometresi üçüncü sınıf yol olmak üzere toplam 822 kilometrelik yol ağı tamamlanarak trafiğe açıldı. Lefkoşa Çevre Yolu Projesi kapsamında Girne Köprülü Kavşağı ve 4,5 kilometrelik yol kesimi 20 Temmuz 2025 tarihinde hizmete alındı. Dağ Yolu Projesi'nin 19,54 kilometre uzunluğundaki bölümünün ihalesi gerçekleştirildi; köy yollarında ise 2021-2025 döneminde toplam 176,2 kilometrelik yol tamamlandı.
Sonuç
Yılmaz, projenin tamamı yerli yazılımla millileştirildiğini, ada genelinde dağınık denetimi geride bırakarak bütüncül ve merkezi bir denetim altyapısı oluşturduğunu belirtip projenin KKTC'de trafik güvenliğini güçlendireceğini söyledi.
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, KKTC'de katıldığı Akıllı Ulaşım Sistemi-Elektronik Denetim ve Akıllı Kavşak Projesi lansman töreninde, "5 milyon dolara yakın kaynağın tahsis edildiği Akıllı Ulaşım Sistemi-Elektronik Denetim ve Akıllı Kavşak Projesi kapsamında 130 sabit ve 20 mobil olmak üzere toplam 150 yeni nesil hız tespit sistemi kurmuş olduk. Sonradan yapay zekayı entegre ettiğimiz bir sistem değil, başlangıcından itibaren yapay zeka ile tasarlanmış bir sistemden bahsediyoruz" dedi.
