Karne Notu Çocuğun Değeri Değildir
Ebeveyn Tutumunun Önemi
Sömestr tatilinin başlamasıyla çocuklar ve gençler için heyecan artarken birçok ailede karne stresi de görülebiliyor. Bu süreç, dinlenme ve moladan çok bazı çocuklar için sınav ve not baskısının ardından aileyle yüzleşme dönemi haline gelebiliyor. Uzmanlar, ebeveynlerin tutumunun çocuğun ruh sağlığı üzerinde belirleyici olduğunu vurguluyor.
Çocuk ve Ergen Psikoloğu Buse Başakgil, ortaokul ve lise çağındaki çocuklarda karne döneminin kaygı, özgüven kaybı ve değersizlik hissine yol açabileceğini belirtiyor. Başakgil, değerlendirme sürecinde en büyük yanılgının çocukların birbirleriyle kıyaslanması olduğunu söylüyor.
Karne Değerlendirmesinde Nasıl Yaklaşılmalı?
Çocuğunuzu başka çocuklarla kıyaslamayın. Yaşıtlarla karşılaştırma, arkadaşlarının daha başarılı olduğu vurgusu ve başarısızlıkla suçlama; kaygı, yetersizlik hissi ve özgüven eksikliğine neden olabilir. Karne konuşmalarında önce olumlu yönlere odaklanmak, ardından çocuğun duygularını ve düşüncelerini ifade etmesine fırsat vermek gerekir.
Suçlayıcı ya da yargılayıcı bir dilden kaçınılmalı; başarısızlıkların nedenleri birlikte ve yapıcı bir dille ele alınmalı. Sömestr, başarısız olunan dersler için bir kriz değil, telafi ve destek dönemi olarak görülmelidir.
Yanlış Tutumlar ve Riskler
Başakgil, geçmiş karne dönemlerinde üzücü olayların yaşandığını hatırlatarak uyarıda bulunuyor: Kötü notla ilişkili yoğun kaygı ve cezalandırılma korkusu, çocuğu kendine zarar verici davranışlara itebilir. Bu nedenle düşük not nedeniyle çocuğun sosyal ve sportif faaliyetlerinin kısıtlanması, sevgiyi veya ilgiyi geri çekme, mesafeli davranış gibi yaklaşımlar zararlı olabilir.
Destek ve Ödüllendirme Önerileri
Öncelik her zaman takdir ve destek olmalı; tatlı sözler, ilgi ve yönlendirme öncelikli olmalıdır. Maddi ödülün büyüklüğünden ziyade anlamı önemlidir. Özellikle ilkokul çağındaki çocuklar için kitap, boya kalemi, basit oyuncaklar, doğa gezisi, müze ya da sinema gibi deneyimler daha sağlıklı ödüllerdir.
Bilgisayar, cep telefonu veya çok pahalı hediyeler ile evcil hayvan gibi seçenekler karne hediyesi olarak her zaman uygun olmayabilir. Bunun yerine öğrenmeyi ve ilgi alanlarını destekleyecek, çocuğun gelişimine katkı sağlayacak küçük ve sembolik seçenekler tercih edilmelidir.
Sonuç
Karne günü, çocuğun başarısızlığını değil gelişim alanlarını görmek ve destek planı oluşturmak için bir fırsat olmalıdır. Ebeveynlerin yaklaşımı; suçlama, kıyaslama ya da cezalandırmadan uzak, anlayışlı ve yapıcı olduğunda çocukların kaygısı azalır, özgüveni korunur ve ihtiyaçları doğru şekilde karşılanabilir.
ÇOCUK VE ERGEN PSİKOLOĞU BUSE BAŞAKGİL, "ÇOCUKLARIN DEĞERİ KARNE NOTU İLE BELİRLENMEMELİ"
