Uzman Uyardı: Soğukta Erken Müdahale Önemli
Sivas Medicana Hastanesi Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi bölümünden Doç. Dr. Neşe Kurt Özkaya, hava sıcaklıklarının düşmesiyle donma riskinin arttığını, özellikle el, ayak ve kulak gibi uç bölgelerin tehlike altında olduğunu belirtti. Geç kalan müdahalelerin kalıcı doku kayıplarına ve uzuvların korunamamasına yol açabileceğini vurguladı.
Donmanın erken belirtleri
Uzun süre soğuğa maruz kalan kişilerde ilk belirtiler arasında el ve ayak parmaklarında uyuşma, karıncalanma ve renk değişikliği yer alır. İlerlemesi halinde cilt soluk beyaz bir görünüm alır, sonraki aşamalarda morarma ve doku kaybı görülebilir. Donma başlangıçta fark edilmezse hasar derinleşir ve kalıcı sorunlar ortaya çıkabilir.
Risk grupları ve hızlandırıcı etkenler
Açık havada çalışmak, yaşlılık, çocuklar ile diyabet veya kalp hastalığı olan bireyler daha yüksek risk taşır. Ayrıca ıslak eldivenler, sıkı ayakkabılar ve uzun süre hareketsiz kalmak donma sürecini hızlandıran etkenlerdendir.
Korunma ve doğru ilk yardım
Korunma önceliklidir: Sıcak tutan, kuru eldiven ve ayakkabılar kullanılmalı, el ve ayaklar kuru tutulmalıdır. Uyuşma hissi ortaya çıktığında beklemeyip sıcak ve korunaklı bir ortama geçilmelidir. Donma şüphesi varsa el ve ayaklar ani şekilde sıcak suya daldırılmamalı; daha ziyade nazikçe ve kontrollü olarak ısıtılmalı ve mutlaka sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
Tedavi ve olası cerrahi müdahaleler
Doç. Dr. Neşe Kurt Özkaya, erken fark edilen donmaların tamamen tedavi edilebildiğini, ancak geç fark edilen vakalarda cerrahi müdahale gerekebileceğini belirtti. Hastane uygulamalarında donma ile gelenlerin yanık tedavisine benzer yaklaşımlarla yatırılarak izlendiğini, gerekli görüldüğünde ampütasyon işlemlerinin uygulanabildiğini bildirdi. Ayrıca doktor, "Çok ciddi donma vakalarında el ve ayak parmakları, hatta kulak gibi bölgeler donmanın seviyesine göre kesilmek zorunda kalınabilir" uyarısında bulundu.
Özetle: Soğuk havalarda korunma, erken tanı ve uygun ilk yardım hayati önem taşır; şüphe durumunda vakit kaybetmeden sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır.
KONUYA İLİŞKİN AÇIKLAMALARDA BULUNAN SİVAS MEDİCANA HASTANESİ PLASTİK, REKONSTRÜKTİF VE ESTETİK CERRAHİ BÖLÜMÜNDE GÖREVLİ DOÇ. DR. NEŞE KURT ÖZKAYA, DONMAYA MÜDAHALE EDİLMEZSE KALICI SORUNLARIN ORTAYA ÇIKABİLECEĞİNİ SÖYLEYEREK, "ÇOK CİDDİ DONMA VAKALARINDA EL VE AYAK PARMAKLARI, HATTA KULAK GİBİ BÖLGELER DONMANIN SEVİYESİNE GÖRE KESİLMEK ZORUNDA KALINABİLİR" DEDİ.
