Cumhurbaşkanı Yardımcısı Yılmaz: "Geçmişte alamadığımız ürünleri bugün ihraç ediyoruz"
Antalya'nın Serik ilçesi Belek Turizm Merkezi'nde düzenlenen 5. Savunma ve Havacılık Sanayiinde Küresel Stratejiler Konferansı'nda Türkiye'nin savunma sanayisindeki dönüşüm ve ihracat performansı ele alındı. Açılış konuşmaları yoğun katılımla gerçekleştirildi.
Küresel dönüşüm ve güvenlik gündemi
Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, konferansta dünyanın yapısal bir dönüşüm sürecinden geçtiğine dikkat çekti. Jeopolitik gerilimler ve yapay zekâ gibi teknolojik değişimlerin güvenlik politikalarını doğrudan etkilediğini belirten Yılmaz, NATO ve Avrupa Birliği hedeflerinin bu dönüşümün somut göstergeleri olduğunu ifade etti.
Yılmaz, strateji belirlemenin önemine vurgu yaparak NATO’nun ve Avrupa’nın savunma harcamalarına ilişkin beklentilerinin arttığını, Avrupa’nın kendi güvenliğini daha fazla kaynak ayırarak sağlamaya çalıştığını anlattı.
Savunma sanayinde siyasi iradenin rolü
Bir ülkenin güvenliğinin yalnızca silah kapasitesiyle ölçülemeyeceğini söyleyen Yılmaz, ekonomik, kültürel, idari ve hukuki altyapının da güçlendirilmesi gerektiğini vurguladı. Türkiye’nin savunma sanayisindeki avantajının, erken dönemde gösterilen güçlü siyasi iradeden kaynaklandığını belirtti ve Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın bu alana verdiği desteğin önemine dikkat çekti.
Rakamlarla savunma sanayi
Yılmaz, sektörün mevcut durumuna dair verileri paylaştı: 3 bin 500'ü aşkın firma, 1.400'ün üzerinde proje ve yaklaşık 100 bin nitelikli istihdam. Yakın gelecekte bu istihdamın 150 bine çıkarılması hedefleniyor. Yerlilik oranının yüzde 80'in üzerinde olduğunu ve ihracat yapılan ülke sayısının 185 olduğunu söyledi.
Yılmaz, savunma sanayisinin ürün çeşitliliğindeki artışı örnekleyerek, "Geçmişte paramızı ödediğimiz halde bize satılmayan ürünleri bugün biz dünyanın dört bir yanına parası mukabilinde satar hale gelmiş durumdayız" şeklinde konuştu ve bunun Türkiye’nin son çeyrek yüzyılını özetlediğini ifade etti.
İhracat ve yeni sorumluluklar
Savunma sanayii ihracatının 10 milyar doları aştığını anımsatan Yılmaz, bu başarının yeni hedefler ve stratejiler gerektirdiğini söyledi. Teknoloji, yapay zekâ entegrasyonu ve uluslararası ortaklıkların artırılmasının önemine vurgu yaptı. Ayrıca savunma sanayinin cari açığın azalmasına katkı sunduğunu; ihracat artışı ve ithalat ikamesiyle ekonomiye kalıcı katkı sağladığını belirtti.
Küresel ticaret ve dengeler
Ticaret Bakanı Ömer Bolat ise küresel ölçekte savunma, ekonomi ve ticarette köklü değişimler yaşandığını, mevcut uluslararası düzenin aşındığını söyledi. "Kartlar yeniden karılıyor, dengeler yeniden kuruluyor" diyen Bolat, rekabet, gümrük vergisi ve ticaret savaşlarındaki gelişmelere dikkat çekti.
Bolat, Türkiye’nin Batı’daki karmaşa ile Doğu ve Uzak Doğu’daki hızlı ilerleme arasında stratejilerini şekillendirdiğini, 2025 yılında mal ve hizmet ihracatının 396 milyar dolar seviyesinde kapandığını ve savunma sanayi ihracatının neredeyse yüzde 100 artışla 10 milyar 54 milyon dolara ulaştığını aktardı. Ayrıca orta-yüksek ve yüksek teknolojili ürünlerin ihracattaki payının yüzde 43,5 olduğunu vurguladı.
Sektör verileri ve hedefler
Savunma Sanayii Başkanı Prof. Dr. Haluk Görgün sunumunda 2025 verilerini paylaştı: Sektör ihracatı 10,54 milyar dolar seviyesine ulaştı ve bu rakam bir önceki yıla göre yüzde 48 artışa işaret ediyor. Bölgesel dağılımda Avrupa 4,3 milyar dolar, Orta Doğu 1,6 milyar dolar ihracat aldı. En fazla ihracat yapılan ülkeler arasında Amerika Birleşik Devletleri, Birleşik Krallık ve Slovakya yer aldı.
Görgün, savunma sanayiinin toplam mal ihracatı içindeki payının 2022'de yüzde 1,7 iken 2025'te yüzde 3,6'ya yükseldiğini, ayrıca 2025'te mal ihracatına ek 184 milyon dolar hizmet ihracatı kaydedildiğini belirtti. Sektörün 2025'te yeni sözleşme tutarının yüzde 79 artışla 17,9 milyar dolar olduğunu ve kişi başına düşen ihracat cirosunun 2021'de 45 bin dolar iken 2025'te 100 bin dolar seviyesine çıktığını söyledi.
Görgün, savunma teknolojilerinin sivil alanlara aktarımının önemine dikkat çekerek, firmaların sivil pazarlara yönelik ürünleştirme ve strateji geliştirmeye öncelik vermesi gerektiğini ifade etti.
İhracat şampiyonlarına ödül töreni
Açılış konuşmalarının ardından düzenlenen ödül töreninde, Savunma ve Havacılıkta 2025 İhracat Şampiyonları ödülleri takdim edildi. Programa Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Ticaret Bakanı Ömer Bolat, Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, Antalya Valisi Hulusi Şahin, Savunma Sanayii Başkanı Prof. Dr. Haluk Görgün, Savunma ve Havacılık Sanayii İhracatçıları Birliği Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Mehmet Demiroğlu ile Antalya milletvekilleri ve çok sayıda ihracatçı katıldı.
CEVDET YILMAZ
